მიმნდონი საწუთროსანი მისთა ნივთთაგან რჩებიან,
იშვებენ, მაგრა უმუხთლოდ ბოლოდ ვერ მოურჩებიან;
ვაქებ ჭკუასა ბრძენთასა, რომელნი ეურჩებიან.
ისმენდი ჩემთა ამბავთა, თუ სულნი შე-ღა-მრჩებიან.

დურაჯნი მივსცენ, გავიღე სხვა ვერა გზაღა თავისა,
დავეცი, დავბნდი, წამიხდა ძალი მხართა და მკლავისა,
რა სულად მოვე, შემესმა ხმა ტირილისა და ვისა:
გარე მომრტყმოდა ჯალაბი, ვითა ჩამსხდომი ნავისა.

შიგან ვწევ დიდთა დარბაზთა ტურფითა საგებელითა,
ზედ დამტიროდეს მეფენი ცრემლითა უშრობელითა,
პირსა იხოკდეს ხელითა, ღაწვისა გამპობელითა,
მუყრნი მოასხნეს, სენითა მთქვეს გამაბელზებელითა.

მე რა მნახა თვალ-ახმული, მეფე ყელსა მომეხვია,
ცრემლით მითხრა: “შვილო, შვილო, ცოცხალ ხარ-ღა? სიტყვა თქვია!”
მე პასუხი ვერა გავეც, ვითა შმაგი შევკრთი დია,
კვლა დავეცი დაბნედილი, გულსა სისხლი გარდმეთხია.

სრულნი მუყრნი და მულიმნი მე გარე შემომცვიდიან;
მათ ხელთა ჰქონდა მუსაფი, ყოველნი იკითხვიდიან;
მტერ-დაცემული ვეგონე, არ ვიცი, რას სჩმახვიდიან.
სამ დღემდის ვიყავ უსულო, ცეცხლნი უშრეტნი მწვიდიან.

აქიმნიცა იკვირვებდეს: “ესე სენი რაგვარია?
სამკურნალო არა სჭირს რა, სევდა რამე შემოჰყრია”.
ზოგჯერ შმაგად წამოვიჭრი, სიტყვა მცთარი წამერია.
დედოფალი ზღვასა შეიქმს, მას რომ ცრემლი დაუღვრია.

“სამსა დღესა დარბაზს ვიყავ არ ცოცხალი, არცა მკვდარი;
მერმე ცნობა მომივიდა, მივჰხვდი რასმე მიუმხვდარი;
ვთქვი, თუ: “ჰაჲ-ჰაჲ, რას შიგან ვარ მე სიცოცხლე-გარდამხდარი!”
თმობა ვსთხოვე შემოქმედსა, ვჰკადრე სიტყვა სამუდარი.

Όσοι πίστεψαν στόν κόσμο καί έλάτρεψαν τή φύση,
χαίρονται μά δέν μπορούνε ν’ άποφύγουνε τήν κρίση.
Τούς σοφούς εγώ θαυμάζω·, που τά ε’ιδωλ αρνηθήκαν
τή διήγησή μου άκου, αν δυνάμεις δέ μ άφήκαν.

Μόλις πήρ’ αύτή τά λάφια, όλα σκοτεινιάσαν γύρω,
έπεσα καί δέν μπορούσα οϋτε χέρι ν’ άνασύρω.
Σάν ήρθα στόν εαυτό μου, είδα πλήθος πού θρηνούσε,
σάν καράβι πού θά φύγει, ό λαός μέ τριγυρνούσε.

Πλάγιαζα μέσ’ στό σαλόνι σέ ολόχρυσο κρεβάτι,
κλαϊν ή ρήγισσα καί ό ρήγας μέ άστείρευτο τό μάτι.
Μάτωναν τά μάγουλά τους, μέ τά νύχια τους τά σχίζουν,
φέραν ούλεμάδες, πού σάν “οί διάβολοι του ορίζουν .

Άμα άνοιξα τά μάτια, είδα πάνω μου τό ρήγα
κι έκραξε μέ πόνο: “Γιέ μου, ζωντανός αν είσαι, μίλα!
Δέ μπορούσα ν’ άπαντήσω, σκιρτοΰσα μανιασμένα,
άκουσα δίχως αισθήσεις, μέ τά μάτια μου κλεισμένα.

Ούλεμάδες καί μολάδες πάνσοφοι μέ τριγυρνούσαν,
μοϋ διαβάζαν τό κοράνι, πού στά χέρια τους κρατούσαν.
Μέ έψάλανε έξόρκια, μέ νόμιζαν μαγεμένο,
έκαθόμουνα τρεις μέρες βουβός σάν τό μεθυσμένο.

Οί γιατροί μου άποροϋσαν: “Τί κακό τον βασανίζει;
Γιατρικού δέν έχει ανάγκη, πόνος τήν καρδιά τον σχίζει”.
Πότε σάν τρελός χτυπιόμουν καί πότε παραμιλούσα,
τής βασίλισσας τά δάκρυα ρέμα στό γιαλό κυλούσαν.

“Ετσι πλάγιασα τρεις μέρες στό βασιλικό παλάτι
μισοπεθαμένος. Όμως, “Γιατί κείμαι στό κρεββάτι;”
είπα, μόλις ή άρρώστειά μου ελάφρυνε λιγάκι.
“Ώ θεέ! Βοήθησέ με, θά μέ φάγει τό μεράκι.

ვთქვი, თუ: “ღმერთო, ნუ გამწირავ, აჯა ჩემი შეისმინე,
მომეც ძალი დათმობისა, ცოტად ვითა აღმადგინე,
აქა ყოფა გამამჟღავნებს, სახლსა ჩემსა მიმაწვინე!”
მანვე ქმნა და მო-რე-ვჯობდი, გული წყლული გავარკინე.

ზე წამოვჯე. მეფისაგან კაცი დია მოვიდოდა.
ახარებდეს: “წამოჯდაო”, დედოფალი გამორბოდა;
მეფე მორბის თავ-შიშველი, არ იცოდა, რას იქმოდა,
იგი ღმერთსა ადიდებდა, სხვა ყველაი უჩუმოდა.

იქით და აქათ მომისხდეს, მახვრიტეს სახვრეტელია;
მე მოვახსენე: “პატრონო, გული აწ უფრო მრთელია;
ცხენსა შეჯდომა მწადიან, ვნახნე წყალნი და ველია”.
ცხენი მომგვარეს, შე-ცა-ვჯე, მეფე ჩემ თანა მვლელია.

გამოვედით, მოვიარეთ მოედანს და წყლისა პირსა;
ჩემსა მივე, დავაბრუნვე, მეფე მომყვა სახლთა ძირსა.
შინა მივე, უარ გავხე, სხვა დამერთო ჭირი ჭირსა;
ვთქვი, თუ: “მოვკვდე, ბედი ჩემი ამის მეტსა არას ღირსა”.

ზაფრანის ფერად შეცვალა ბროლი ცრემლისა ბანამან,
გული უფრორე დამიჭრა ათიათასმან დანამან.
საწოლის მეკრე შემოდგა, მოლარე გაიყვანა მან;
ვთქვი, თუ: “რა იცის ამბავი, ნეტარ, ან იმან, ან ამან?”

“მონააო ასმათისი”. -” რა იცისო?”, ვარქვი, ვჰკითხე.
შემოვიდა, სააშიკო წიგნი მომცა, წავიკითხე;
გამიკვირდა, სხვად ვითამცა ვქმენ გულისა მწველთა სითხე?
მისგან ეჭვი არა მქონდა, სევდად მაწვა გულსა მით ხე.

მე გამიკვირდა: “სით ვუყვარ, ანუ ვით მკადრებს თხრობასა?
მიუყოლობა არ ვარგ-ა, დამწამებს უზრახობასა,
ჩემგან იმედსა გარდასწყვედს, მერმე დამიწყებს გმობასა”.
დავწერე, რაცა პასუხად ჰმართებდა აშიკობასა.

Μή στερείς τόν πονεμένο δούλο σου τό έλεός σου
κι άς βγω άπ’ τό παλάτι πρίν τόν πόνο μου τόν νιώσουν.
Γιάτρεψέ μου τήν πληγή καίχάρισέ μου τή γαλήνη”.
Καί μέ άκουσε ό πλάστης, θάρρος καί καρδιά μοϋ δίνει.

Σά σηκώθηκα λιγάκι, τρέξανε στό βασιλιά,
τό καλό χαμπάρι φέραν: “Έγινε”, τοϋ λέν, “καλά”.
Η βασίλισσα προφταίνει καί ό ρήγας άσκεπής
τό θεό αύτός δοξάζει, σιωπούν οί εύγενεΐς.

Κάθησαν κι οί δυό κοντά μου, μέ ποτίζουν γιατρικά
κι έγώ τοϋ είπα: “Αφέντη, μοϋ δυνάμωσ’ ή καρδιά.
Θέλω καβαλάρης νά ’βγω στό ρέμα, στή λιβαδιά”.
Μοϋ ‘φεραν τό άλογό μου καί ό ρήγας συνοδειά.

Περάσαμε τό λιβάδι ώς τοϋ ποταμοϋ τήν άκρη,
έγώ γύρισα στό σπίτι καί ό ρήγας στό παλάτι.
Μπήκα κι ένιωσα τόν πόνο μεγαλύτερο άκόμα.
Κι είπα: “Πρέπει νά πεθάνω, ζωντανός είμ’ ένα πτώμα”.

Χείμαρρος τά δάκρυά μου, κρόκου, μ’ έδώσανεχρώμα,
χίλια – μύρια τά μαχαίρια σχίζουν τήν καρδιά μ’ άκόμα!
Μπαίν’ ό θυρωρός στό δώμα καί φωνάζει τόν κλειδοϋχο.
Κι έγώ σκέφτηκα: “Τί ξέρουν αύτοί άπ’ τό ντέρτι ποϋχω;”

Ήρθε τής Άσμάτ ό δούλος. “Πέστε του νά πει τ ί θέλει”.
Μοϋ ’δωσε άγάπης γράμμα, πού εκείνη μοϋ τό στέλνει.
Θαύμασα, πώς άθελά μου έφλόγισα τήν καρδιά της!
Απορώ, έγώ ποτέ δέν πρόσεξα τήν ομορφιά της.

Πώς τολμά νά μ’ αγαπήσει, νά μοϋ γράφει καί γραφή;
Μά, άν δέν τής άπαντήσω, θά τήν κάνω νά ντραπεί.
Καί χάνοντας τήν έλπίδα, θά μέ ψέξει γιά άγροΊκο,
έγραφα, ότι σέ τέτοιες περιστάσεις είν’ καθήκον.

დღენი გამოხდეს, მე გული უფრორე დამწვეს კვლავ ალთა,
ვეღარ ვუჭვრეტდი ლაშქართა, მინდორს თამაშად მავალთა;
დარბაზს ვერ მივე; მკურნალთა დაიწყეს მოსლვა მრავალთა,
მაშინ დავიწყე გარდახდა სოფლისა ლხინთა და ვალთა.

“მათ ვერა მარგეს, მე გულსა ბინდი დამეცა ბნელისა,
სხვამან ვერავინ შემატყვა დება ცეცხლისა ცხელისა;
სისხლი დამწამეს; მეფემან ბრძანა გახსნევა ხელისა.
გავიხსენ ფარვად პატიჟთა, არვისგან საეჭველისა.

ხელ-გახსნილი, სევდიანი, საწოლს ვიყავ თავის წინა;
ჩემი მონა შემოვიდა, შევხედე, თუ თქვას: რა მინა.
მონააო ასმათისი. შემოყვანა ვუთხარ შინა.
გულსა შინა დავუზრახე: “რა მპოვაო, ანუ ვინ-ა?!”

მონამან წიგნი მომართვა, მე წავიკითხე ნებასა;
წიგნსა შევატყევ, ლამოდა შეყრისა მოსწრაფებასა;
პასუხად გავეც: “ჟამია, მართალ ხარ გაკვირვებასა;
მოვალ, თუ მიხმობ, მე ნუ მეჭვ მოსლვისა დაზარებასა”.

გულსა ვარქვი, თუ: “ლახვარნი ეგრე ვით დაგაღონებენ?
ამირბარი ვარ, ხელმწიფე, სრულნი ინდონი მმონებენ;
აზრად შეიქმან, საქმესა ათასჯერ შეაწონებენ,
თუ შეიგებენ, მე მათთა არეთა არ მარონებენ”.

კაცი მოვიდა მეფისა: “სწადსო ამბისა სმინება”.
მოყვანა ვუთხარ; ებრძანა: “ქმნაცა სისხლისა დინება?”
მე ვჰკადრე: “ხელი გავიხსენ, დამიწყო მოჯობინება,
წინაშე მოვალ, ამისთვის კვლა უფრო მმართებს ლხინება”.

დარბაზს მივე. მეფე ბრძანებს: “ამის მეტსა ნუ იქმ აბა!”
ცხენსა შემსვა უკაპარჭო, წელთა არა არ შემაბა,
შეჯდა, ქორნი მოუტივნა, დურაჯები დაინაბა,
მშვილდოსანნი გასაგანნა, იტყოდიან: “შაბაშ, შაბა!”

Όσο πέρναγαν οί μέρες καί έτράνιν’ ό καημός μου,
άδιάφορο μ’ άφήναν τά παιγνίδια κι ό στρατός μου.
Αέν πατούσα στό παλάτι, μέ τριγύριζαν γιατροί
καί πληρώνω τώρα χρέη στή μοίρα μου τήν πικρή.

Τίποτε δέ μ’ ώφελοϋσε, σούρουπο τό νοϋ σκιάζει,
δέν κατάλαβαν τό ντέρτι, πού στά στήθια μου φωλιάζει.
Είπ’ δ ρήγας νά μοϋ πάρουν μαϋρο αίμα άπό τό χέρι,
γιά νά κρύψω τήν πληγή μου, προτιμούσα τό νυστέρι.

Μέ τό χέρι πληγωμένο έκαθόμουν λυπημένος,
μπήκ’ ό δούλος, τόν ρωτάω γιατί είναι σαστισμένος.
“Τής Άσμάτ ό δούλος”, είπε, “θέλει νά τόν φέρω μέσα”.
Τί νά θέλει κρένω ποιο στήν Άσμάτ κι έμένα μέσα;

Μοϋ ’δωσε γραφή ό δούλος, διάβασα τό μήνυμά της,
κι είδα δτι μέ ζητούσε νά μέ δει στήν κάμαρά της.
Απαντώ: “Καιρός πιά είναι τίς καρδιές μας νά άκοϋμε,
θά ’ρθω μόλις μέ καλέσεις, μή νομίσεις πώς τραβιοϋμαι”.

Στήν καρδιά μου είπα: “Θά σέ βλάψουνε τά βέλη,
σά στρατάρχη καί άφέντη ό κάθε Ινδός σέ θέλει.
Μ ’ άν θά βάλουν υποψία θά μάς παρακολουθήσουν
καί δταν βεβαιωθούνε, άπό δώ θά μ’ εξορίσουν”.

Τοΰ ρήγα άπεσταλμένος ήρθε, νέα μου νά μάθει,
ρώταγ αν μέ πήραν αιμα κι άν λιγόστεψαν τά πάθη.
Μοϋ πήραν άπ τό χέρ ι, είπα, “καί λαφρώσανε οί πόνοι,
γοργά θάρθω στό παλάτι καί αύτό μέ δυναμώνει”.

Μ’ είδε στό ταρμπάζι κι είπε: “Παν τά ντέρτια τά μεγάλα”,
δίχως θώρακα καί βέλη μέ έκάθησε καβάλα.
Πάμ’ άντάμα, τό γεράκι τρόμο φέρνει στά θηρία,
βάλουν οί τοξότες βέλη καί κραυγάζουν: “”Εχε ύγεία!”

შინა დავსხედით ნადიმად მას დღესა მინდორს რებულნი;
მომღერალნი და მუტრიბნი არ იყვნეს სულ-დაღებულნი;
მეფემან გასცნა მრავალნი თვალნი, ღარიბად ქებულნი.
აუვსებელნი არ დარჩეს მას დღესა მათნი ხლებულნი.

ვეცდებოდი, არა მცალდა სევდისაგან თავის კრძალვად;
ვიგონებდი, ცეცხლი უფრო მედებოდა გულსა ალვად;
ჩემნი სწორნი წავიტანენ, ჩემსა დავჯე, მთქვიან ალვად,
შევქმენ სმა და ნადიმობა პატიჟთა და ჭირთა მალვად.

მოლარემან შინაურმან ყურსა მითხრა ნაუბარი:
ქალი ვინმე იკითხავსო: ინახვისა ამირბარი?”
ზეწარითა მოუხურავს პირი, ბრძენთა საქებარი”;
ვარქვი: “საწოლს წაიყვანე, ჩემგან არის ნახმობარი”.

ავდეგ, მსხდომნი ნადიმობად აემზადნეს ასაყრელად;
შადი ვუთხარ: ” ნუ ასდგებით, მოვალ ხანთა დაუზმელად”;
გამოვე და საწოლს შევე, მონა მოდგა კარსა მცველად.
გული მივეც თმობა-ქმნათა აუგისა საკრძალველად.

კარსა შევდეგ, ქალი წინა მომეგება, თაყვანის-მცა;
მითხრა: “მოსლვა თქვენს წინაშე კურთხეულ არს, ვინცა ღირსმც-ა!”
გამიკვირდა, მიჯნურისა თაყვანება ექმნა ვისმცა?
ვთქვი: “არ იცის აშიკობა; თუ-მც იცოდა, წყნარად ზისმცა”.

შევე, დავჯე ტახტსა ზედა; ქალი მოდგა ნოხთა პირსა,
ჩემსა ახლოს დასაჯდომლად თავი მისი არ აღირსა;
ვარქვი: “მანდა რად ჰზი შენ, თუ სიყვარული ჩემი გჭირსა?”
მან პასუხი არა მითხრა, ჩემთვის ჰგვანდა სიტყვა-ძვირსა.

მითხრა: “დღე ეგე სირცხვილად მედების გულსა ალობა:
გგონია ჩემგან წინაშე მაგისთვის მომავალობა,
მაგრა აწ მიდებს იმედსა შენგან ცდის არღა მალობა.
ამას თუ ღირს ვარ, ვერ ვიტყვი, მაკლია ღმრთისა წყალობა”.

Ήρθαμε άπ’ τό κυνήγι, γλέντι στρώσαμε μεγάλο,
μουσικοί, τραγουδιστάδες άμιλλοϋντ’ ένας τόν άλλο.
Σκόρπιζε ό ρήγας δώρα, σπάνια καί άκριβά πετράδια,
κι όλοι τους μικροί μεγάλοι πλούσια είχανε μοιράδια.

Βαθια μέσ στά φυλλοκάρδια τό βαρύ πόνο κρατώ
καί τούς φίλους μου μαζεύω, τρώγω, πίνω καί γλεντώ.
Νά ξεχάσω τής αγάπης τό μεγάλο μου καημό,
μά ό νούς μου πάντα τρέχει, στό άστέρι π’ αγαπώ.

ξάφνου ένας δούλος μπαίνει καί μοϋ λέγει: “Άμιρμπάρη,
κάποια άγνωστή μου νέα, όπου λάμπει σάν φεγγάρι
κάτ’ άπ’ τό πυκνό τό βέλο, κάτι θέλει, σέ ζητάει”.
Είπα: Κάλεσέ τηνε άμέσως καί στήν κάμαρή μου άς πάει”.

Όλοι σκώθηκαν νά φύγουν, σα μέ είδαν ταραγμένο,
μά έγώ στούς φίλους είπα μέ κεφάλι ζαλισμένο:
“Τώρα έρχομαι, καθήστε, περιμένετέ με λίγο”.
Βγαίνω καί τήν καμαρά μου μέ λαχτάρα τήν άνοίγω.

Μπαίνω και μιά νεα κορη προχωρά, μέ χαιρετά
μέ τά λόγια: “Ευτυχισμένος τό κατώφλι σ’ πού πατά”.
Θαύμασα, πώς σ’ έναν ξένο έτσι λεύτερα μιλά.
Σκέφτηκα: Νά είχε πείρα, θά ‘ταν πιό προσεχτικιά”.

Μπήκα, έκατσα στό ντιβάνι, στάθηκε μακρά ή κόρη,
πλάγι μου γιά νά καθήσει, φρόνιμο δέν τό θεώρει.
Τήν ρωτώ: “Άν μέ ποθείς, γιατί στέκεις μακριά μου;”
Δέν άπάντησ’ οϋτε λέξη αύτή στά λόγια τά δικά μου.

Μοΰπε: “Αύτή τή μέρα καίομαι άπ’τήν ντροπή μου.
Νόμισες οτ’ έγώ ήρθα νά σ’ άνοίζω τήν ψνχή μου;
Μά μ’ άρέσει πού στά πάθη φέρνεσαι συγκρατημένα.
Τό αξίζω είτε οχι, τό ζητούνε άπό μένα”.