ჩვენ აქა ვპოვეთ ზღვის პირსა კაცი უსულოდ მდებარე,
ვუშველეთ, ენა მოეცა სიტყვისა გამომგებარე;
ვჰკითხეთ, თუ: “ვინ ხარ, ღარიბო, რასა საქმისა მძებარე?”
გვითხრა: “თუ შეხვალთ, დაგხოცენ; კიდე ცოცხალ ვარ მე ბარე?!”

თქვა: “ქარავანი ეგვიპტით გამოვემართეთ ერითა,
ზღვასა შევედით ტვირთულნი ლარითა მრავალ-ფერითა,
მუნ მეკობრეთა დაგვხოცნეს ძელით, სახნისის წვერითა;
ყველაი წახდა, არ ვიცი, აქა მოსრულვარ მე რითა!”

ლომო და მზეო, ესეა მიზეზი აქა დგომისა,
დაბრუნვებითა გვეცემის ზიანი არ-საზომისა;
შევიდეთ, ვა თუ დაგვხოცნენ, ძალი არა გვაქვს ომისა,
ვერცა ვდგათ, ვერცა წასრულვართ, ღონე წაგვსლვია რჩომისა”.

ყმამან უთხრა: “ვინცა ჭმუნავს, ცუდია და ცუდად სცთების!
რაცა მოვა საქმე ზენა, მომავალი არ აგვცთების;
მე მივინდობ სისხლთა თქვენთა, შემოვისხამ, და-ცა-მწვთების,
ვინცა გებრძვის, ხრმალი ჩემი მბრძოლთა თქვენთა დააცვთების”.

მოქარავნენი აივსნეს სიხარულითა დიდითა,
თქვეს: “ყმა ვინმეა ჭაბუკი, არა ჩვენებრვე რიდითა,
აქვს თავისაგან იმედი, ვიყვნეთ გულითა მშვიდითა”.
შევიდეს, ჩასხდეს ხვამალდსა, გაჰმართეს ზღვისა კიდითა.

სიამოვნესა დარითა იარეს, არ სიძნელითა
მათი ბადრაგა ავთანდილ უძღვის გულითა ქველითა.
გამოჩნდა ნავი მეკობრე დროშითა მეტად გრძელითა,
მას ნავსა ნავთა სალეწლად სახნისი ჰგია ძელითა.

კიოდეს და მოდიოდეს, იზახდეს და ბუკსა ჰკრესა;
შეუშინდა ქარავანი მათ ლაშქართა სიდიდესა;
ყმამან უთხრა: “ნუ იშიშვით თქვენ იმათსა სიალფესა,
ანუ დავჰხოც იმ ყველასა, ან სიკვდილი ჩემი დღეს-ა.

Heute war’s, daß wir am Strande einen Mann im Sterben fanden.
Sieh, wir labten ihn, er sprach uns Worte, die wir nicht verstanden.
Wir nun fragten, was ihm not tät, wer er sei, aus welchen Landen.
Doch er warnt nur, meerwärts weisend: ‚Fahren heißt beim Tode landen!

Aus Ägypten, mit Bedeckung‘, sagt er, ‚schifften wir hierher;
segelten mit üppig bunten Seidenwaren übers Meer.
Da ereilten uns Piraten, rammten uns mit Widdern schwer.
Ach, ich weiß nicht, wie ich herkam; Fracht und Schiffe sind nicht mehr!‘

Dies der Grund, o Leu und Sonne, daß uns bang zumute ist.
Umkehr brächt uns argen Nachteil, den kein Menschenwitz ermißt;
doch die Seefahrt droht mit Unheil: schwach sind wir im Waffenzwist.
Weder vor- noch rückwärts traut sich, wer das Selbstvertraun vermißt.“

Drauf der Ritter: „Eitel nenn ich Duldergram und Wankelmut,
unvermeidlich heischt die Schickung den geschuldeten Tribut.
Würden rot auch Helm und Harnisch, laßt mich Pfand sein euerm Blut!
Meines Schwertes Schwungkraft treffe jeden, der euch wehe tut!“

Die Kauffahrer, neu ermutigt, machen frohere Gesichter.
„Welch ein Kämpe!“ heißt’s, „der fürchtet nicht, wie wir, das Raubgelichter!
kennt die eigne Kraft. Wohlan denn! Unsre Tage werden lichter.“
Er nun geht an Bord mit ihnen und in See, als Schutzherr, sticht er.

Und bei segensreichem Wetter geht’s dahin in flotter Fahrt.
Awthandil, der kühne Schirmherr, hält das Volk um sich geschart.
Sieh, die Räuberkaravelle naht, geflaggt auf freche Art;
langgestielte Enterhaken sieht man wurfbereit verwahrt.

Die Piraten, toll in Hörner stoßend, lärmen, brüllen, schrein.
Die Kauffahrer, höchst erschrocken, zählen scheu des Gegners Reihn.
Awthandil ruft: „Mut, ihr Brüder, Tollwut schüchtre euch nicht ein!
Diese Brut zermalm ich oder soll’s mein letztes Stündlein sein!

უგანგებოდ ვერას მიზმენ, შე-ცა-მებნენ ხმელთა სპანი;
განგებაა, არ დავრჩები, ლახვარნია ჩემთვის მზანი;
ვერ დამხსნიან ვერ ციხენი, ვერ მოყვასნი, ვერცა ძმანი, –
ვინცა იცის ესე ასრე, ჩემებრვეა გულოვანი.

თქვენ, ვაჭარნი, ჯაბანნი ხართ, ომისაცა უმეცარნი,
შორს ისრითა არ დაგხოცნენ, ჩაიხშენით თანა კარნი;
მარტო მნახეთ, ვით შევება, ვით ვიხმარნე ლომნი მკლავნი!
მეკობრისა ნავისანი სისხლნი ჰნახნეთ მონაღვარნი”.

ჩაიცვა ტანსა აბჯარი ქცევითა ვეფხებრ მკრჩხალითა.
მას ხელთა კეტი რკინისა ჰქონდა ხელითა ცალითა;
ნავისა თავსა გულითა წადგა შიშ-შეუვალითა,
ვითა მჭვრეტელნი ჭვრეტითა, მტერნი დახოცნა ხრმალითა.

კიოდეს იგი ლაშქარნი, ხმა მათი არ გაწყდებოდა,
აძგერეს ძელი, რომელსა ზედა სახნისი ჰგებოდა;
ყმა ნავის თავსა უშიშრად ქვე დგა, არ თურე კრთებოდა,
კეტი ჰკრა, ძელი მოსტეხა, სხვით არათ არ მოსტყდებოდა.

ძელი მოსტყდა და ავთანდილ დარჩა ნავ-დაულეწელი;
შეშინდეს იგი ლაშქარნი, გზა ძებნეს გარდსახვეწელი;
ვეღარ გარდესწრნეს, დარდუხლტა მტერთა მი და მო მლეწელი;
არ დარჩა კაცი ცოცხალი მუნ მისგან დაუფრეწელი.

მათ ლაშქართა გულ-უშიშრად ასრე ჰხოცდა, ვითა თხასა;
ზოგი ნავსა შეანარცხის, ზოგსა ჰყრიდა შიგან ზღვასა;
ერთმანერთსა შემოსტყორცის, რვა ცხრასა და ცხრა ჰკრის რვასა;
დაკოდილნი მკვდართა შუა იმალვიან, მალვენ ხმასა.

გაუმარჯვდა ომი მათი, ვითა სწადდა მისსა გულსა.
ზოგთა ჰკადრეს ზენაარი: “ნუ დაგვხოცო, შენსა სჯულსა!”
არ დახოცნა, დაიმონნა, დაჰრჩომოდა რაცა წყლულსა.
მართლად იტყვის მოციქული: “შიში შეიქმს სიყვარულსა”.

Wenn’s mein Los verneint, so schadet mir kein Speer, kein Heer samt Schiffen.
Wenn’s mein Los bejaht, dann freilich ist ein Pfeil mir schon geschliffen,
keine Festung, kein Gefährte schützt mich vor des Todes Griffen.
Härter wird, wer dies begriffen, vor des Schicksals schroffen Riffen.

Ihr seid Händler, keine Helden, Mut im Kriege ist euch fremd.
Deckt euch, duckt euch, schließt die Falltür, die das Pfeilgewitter hemmt!
Schaut, wie meine Löwenstärke ganz allein den Ansturm dämmt!
wie sie Räuberblut in Strömen von des Feindes Borden schwemmt!“

Helm und Harnisch, Arm- und Beinschien legt er leuenhaft sich an,
eine Eisenkeule faßt er mit beherztem Zugriff dann,
stellt sich furchtlos auf das Schiffsdeck – und die wilde Schlacht begann.
Wie sein Blick sonst Freunde bannte, schlug sein Hieb den Feind in Bann.

Die Piraten überschrien Wind und Wogen, wie Berserker,
schmetterten den Enterhaken auf des Hecks geschnitzten Erker.
Awthandil stand unerschüttert, schwang den Eisenknüppel stärker
und zersplitterte den Fangarm der verdutzten Raubhandwerker.

Awthandil zerbrach die Ramme, und dem Schiffsleib ward kein Schade;
die Freibeuter, arg entmutigt, dachten schon an Rückzugspfade –
doch zu spät! Der Ritter warf sich auf die Feinde, ohne Gnade;
kein Pirat blieb heil, nicht einer unversehrt im blutigen Bade.

Unerschrocken schlug der Ritter sie wie Hammel oder Ziegen,
schmiß sie über Bord, stieß andre gegen Planken, Mast und Stiegen,
hieb sie umeinander, ließ sie truppweis aneinanderfliegen;
wer entkam, war schwerverwundet, blieb im Schutz der Toten liegen.

Wie’s der Ritter heiß begehrte, war die Feindgewalt zerstoben!
Manch Getroffner bat um Großmut, flehte an den Gott da droben.
Awthandil verschonte solche, die noch humpelnd sich erhoben.
„Furcht zeugt Liebe!“ Dieser Ausspruch des Apostels ist zu loben.

კაცო, ძალსა ნუ იქადი, ნუცა მოჰკვეხ ვითა მთრვალი!
არას გარგებს ძლიერება, თუ არ შეგწევს ღმრთისა ძალი!
დიდთა ხეთა მოერევის, მცირე დასწვავს ნაბერწკალი,
ღმერთი გფარავს, სწორად გაჰკვეთს, შეშა ვის ჰკრა, თუნდა ხრმალი.

მუნ ავთანდილ საჭურჭლენი მათეულნი დიდნი ნახნა,
ნავი ნავსა შეატყუბა, ქარავანსა დაუზახნა.
უსამ ნახა მხიარული, – გაეხარნეს, არ იახნა,
ჰკადრეს ხოტბა ქებად მისად, სასახავნი დიდნი სახნა.

ავთანდილის მაქებელთა ათასიმცა ენა ენდა!
ვერმცა მათ თქვეს, ნაომრობა როგორ ტურფად დაუშვენდა;
ქარავანმან იზრიალა, თქვეს: “უფალო, მადლი შენდა!
მზემან შუქნი შემოგვადგნა, ღამე ბნელი გაგვითენდა”.

მოეგებნეს, აკოცებდეს თავსა, პირსა, ფერხთა, ხელსა;
ჰკადრეს ქება უსაზომო მას ტურფასა საქებელსა:
– მისი ჭვრეტა გააშმაგებს კაცსა ბრძენსა, ვითა ხელსა:
შენგან დავჰრჩით ჩვენ ყველანი ფათერაკსა ეზომ ძნელსა.

ყმამან უთხრა: “მადლი ღმერთსა, შემოქმედსა, არსთა მხადსა,
ვისგან ძალნი ზეციერნი გააგებენ აქა ქმნადსა,
იგი იქმან ყველაკასა, იდუმალსა, ზოგსა ცხადსა;
ხამს ყოვლისა დაჯერება, ბრძენი სჯერა მოწევნადსა.

ღმერთმან სულსა ეგოდენსა თქვენ გათნია სისხლი თქვენი.
მე, გლახ, რა ვარ? მიწა ცუდი; თავით ჩემით რამცა ვქმენი?
აწ დავხოცენ მტერნი თქვენნი, გავასრულენ, რაცა ვთქვენი;
ნავი სრულად საქონლითა მომიღია, ვითა ძღვენი”.

ამოა, კარგსა მოყმესა რა ომი გაჰმარჯვებოდეს,
ამხანაგთათვის ეჯობნოს, ვინცა მას თანა-ჰხლებოდეს.
მიულოცვიდენ, აქებდენ, მათ აგრე მყოფთა სწბებოდეს,
ჰშვენოდეს დაკოდილობა, ცოტაი რამე ჰვნებოდეს.

Rühm dich nicht, o Mensch auf Erden, wie ein Trunkner, deiner Macht!
Wenig wird dein Glück dir fruchten, wo es Gott nicht fruchtbar macht.
Sieh, es frißt der kleinste Funke auch des größten Baumes Pracht.
Und ein Stab erwächst zum Schwerte in der Hand, die Gott bewacht.

Awthandil fand reiche Schätze in der fremden Karavelle.
Schiff an Schiff gekoppelt, schwankten sie in Wind und Meereswelle.
Und Ussam, in seiner Freude, hob die Stimme, warm und helle,
sang ein Preislied auf den Ritter, mit verziertem Ritornelle.

Will man Awthandil lobpreisen, braucht’s die Kraft von Engelszungen.
Doch auch solchen ist die Ode auf den Sieger kaum gelungen.
Die Kauffahrer riefen: „Gott sei Dank, daß du uns beigesprungen!
daß die Sonn uns lacht und leuchtet, daß der Tag die Nacht bezwungen!“

Und sie kamen und sie küßten ihm jetzt Antlitz, Hände, Füße,
hoben ihn bis in den Himmel, häuften dankbar Huld und Grüße.
Wahrlich, auch der Weise schwärmte für des Ritters edle Süße:
„Gütig wirkst du, daß der Gute heil sei und der Böse büße!“

Drauf der Ritter: „Gott dem Schöpfer, ihm allein gebührt der Dank,
ihm, der alle Himmel meistert und beherrscht der Dinge Gang;
ihm, der im Verhängten waltet, heimlich, bis die Hülle sank!
An die Fügung glaubt der Weise in vertrauensvollem Drang.

Gott in seiner Gunst geruhte, euch den Blutzoll zu ersparen.
Ich bin armer Staub. Was könnt ich selber tun und offenbaren?
Nun, ich schlug, wie ich’s versprochen, eurer Feinde finstre Scharen;
nehmt von mir als Angebinde dieses Schiff voll Beutewaren!“

Schön ist’s, wenn ein guter Ritter siegreich seinen Strauß bestanden,
tapfrer als die Freunde, die ihm in der Schlacht zur Seite standen;
und zu Lob und Glückwunsch tritt denn Scham, die sie nicht eingestanden.
Schrammen zieren ihn, dem Schrammen trefflich zu Gesichte standen.

იგი ნავი მეკობრეთა მას დღე ნახეს, არ ახვალეს,
მუნ დებულთა საჭურჭლეთა ამარიმცა ვით დათვალეს!
მათსა ნავსა გარდმოიღეს, ნავი სრულად გარდმოცალეს;
დალეწეს და ზოგი დაწვეს, შეშა დრამად არ გაცვალეს.

ავთანდილს უსამ მოართვა ვაჭართა შემოთვლილობა:
“შენგან ვართ გამაგრებულნი, ჩვენ ვიცით ჩვენი ცვილობა;
რაცა გვაქვს, იგი შენია, ამას არ უნდა ცილობა,
რასაცა მოგვცემ, გვიბოძე, გვიქმნია აქა ყრილობა”.

ყმამან შესთვალა: “ჰე, ძმანო, წეღანცა მოგისმენია,
ღმერთსა შეესმა, ნაკადი რაცა თქვენ თვალთა გდენია,
მან დაგარჩინნა; მე რა ვარ? მე, გლახ, რა მომილხენია!
რა გინდა მომცეთ, რას ვაქმნევ? მე ვარ და ჩემი ცხენია!

მე თუცა რამცა მინდოდა საჭურჭლე დასადებელი,
ჩემსაცა მქონდა ურიცხვი, უსახო ლარ-საგებელი;
რას ვაქმნევ თქვენსა? რად მინდა? ოდენ ვარ თქვენი მხლებელი;
სხვაგან რამე მიც სხვა საქმე თავისა წასაგებელი.

აწ რაცა აქა ვიშოვე საჭურჭლე დაუთვალავი,
რაცა ვის გინდა, წაიღეთ, არვისი ვიყო მლალავი,
ერთსა ვიაჯი, მააჯეთ სააჯო არ-საკრძალავი:
საქმე რამე მიც თქვენ შიგან თავისა დასამალავი.

ჟამამდის ჩემსა ნუ იტყვით არ თქვენსა პატრონობასა,
თქვით : “თავადია ჩვენი”-თქო, ნუ მიხმობთ ჭაბუკობასა.
მე სავაჭროსა ჩავიცვამ, დავიწყებ ჯუბაჩობასა;
თქვენ შემინახეთ ნამუსი, თქვენსა და ჩემსა ძმობასა!”

ესე საქმე ქარავანსა გაეხარნეს მეტად დია;
მოვიდეს და თაყვანის-სცეს, ჰკადრეს: “ჩვენი იმედია,
რაცა აჯა ჩვენ გვმართებდა, იგი თქვენვე გიაჯია,
მას ვჰმსახუროთ, ვისი პირი მზისა პირად გაგვიცდია”.

Das Piratenschiff bestaunten sie noch an demselben Tag:
welch ein Schwall von Kostbarkeiten dort im Bauch der Dschunke lag!
In dem eignen Kielraum häuften sie den strotzenden Ertrag;
nur den abgewrackten Schiffsleib nahmen Flammen in Beschlag.

Und Ussam ließ Awthandil nun den Beschluß der Kaufleut hören:
„Dir gedankt sei, daß wir Memmen wohlbehalten wiederkehren.
Dein ist all, was wir besitzen, keine Weigrung kann dem wehren;
nur was du uns schenkst (beschlossen wir im Rat), soll uns gehören.“

Er drauf: „Brüder, hab ich jüngst nicht eines Bessern euch belehrt?
Gott hat selbst in seiner Güte euern Hilferuf erhört.
Ihm verdankt ihr euer Leben, ich bin arm und arg verstört.
Ich besitze nur mich selber, brauche bloß mein Pferd, mein Schwert.

Wollt ich Reichtümer erwerben oder für mich Schätze heben?
Hab daheim genug an eignen Goldgeschmeiden, Prunkgeweben.
Wozu braucht ich eure Güter? Will euch mein Geleite geben;
doch nach andren, opfervollren, höhren Zielen strebt mein Leben.

Diese rückerbeutet reiche, ungeheure Räuberbeute
sei euch nicht versagt, verteilt sie unter euch, ihr guten Leute!
Eines nur, vertraulich bittend, meine Freunde, heisch ich heute:
nehmt mich still in eure Mitte, daß ich euereins bedeute.

Stellt euch vorderhand, als wär ich Gildenhaupt und euresgleichen;
daß ich Ritter sei, verratet durch kein Wort und durch kein Zeichen.
Will, als Handelsmann verkleidet, Kaufherr sein in Marktbereichen.
Sagt mir’s redlich zu als Brüder, nie von eurem Wort zu weichen.“

Diese Bitte, dies Erbieten ward von jenen gern vernommen.
Sie verneigten sich: „O Ritter unsrer Hoffnung, sei willkommen!
Dein Ersuchen ist dem unsern, gleichen Sinns, zuvorgekommen.
Dir, dem Sonnenlicht, zu dienen, stimmt uns froh und soll uns frommen!“