Zum Inhalt springen

ვეფხისტყაოსანი

Ο Ιππότης με δέρμα τίγρη


Example - example-example63-production კალიგრაფიული შრიფტი / Καλλιγραφική γραμματοσειρά

ტარიელისაგან თავის ამბვის მბობა ავთანდილთანა

IX. Έξιστόρηση τής ζωής τοΰ Ταριέλ στόν Άβταντίλ

“ისმენდი, მიეც გონება ჩემთა ამბავთა სმენასა;
საუბართა და საქმეთა ვისთა ძლივ ვათქმევ ენასა,
იგი, ვინ ხელ-მქმნის, მოველი მისგან აროდეს ლხენასა,
ვისგან შევუცავ სევდათა, სისხლისა ღვართა დენასა.

“ინდოეთს შვიდთა მეფეთა ყოვლი კაცი ხართ მცნობელი:
ექვსი სამეფო ფარსადანს ჰქონდა, თვით იყო მპყრობელი,
უხვი, მდიდარი, უკადრი, მეფეთა ზედა მფლობელი,
ტანად ლომი და პირად მზე, ომად მძლე, რაზმთა მწყობელი.

მამა-ჩემი ჯდა მეშვიდე, მეფე მებრძოლთა მზარავი,
სარიდან ერქვა სახელად, მტერთა სრვად დაუფარავი;
ვერვინ ჰკადრებდის წყენასა, ვერ ცხადი, ვერცა მპარავი;
ნადირობდის და იშვებდის საწუთრო-გაუმწარავი.

ხალვა მოსძულდა, შეექმნა გულს კაეშანთა ჯარები.
თქვა: “წამიღია მტერთაგან ძლევით ნაპირთა არები,
ყოვლგნით გამისხმან, მორჭმით ვზი, მაქვს ზეიმი და ზარები”;
ბრძანა: “წავალ და მეფესა ფარსადანს შევეწყნარები”;

ფარსადანს წინა დაასკვნა გაგზავნა მოციქულისა,
შესთვალა: “შენ გაქვს მეფობა ინდოეთისა სრულისა;
აწ მე მწადს, თქვენსა წინაშე მეცა ვცნა ძალი გულისა,
სახელი დარჩეს ჩემისა ერთგულად ნამსახურისა”.

ფარსადან შექმნა ზეიმი ამა ამბვისა მცნობელმან.
შესთვალა: “ღმერთსა მადლობა შევსწირე ხმელთა მფლობელმან,
რათგან ეგე ჰქმენ მეფემან, ჩემებრ ინდოეთს მპყრობელმან.
აწ მოდი, ასრე პატივ გცე, ვითა მამამან მშობელმან”.

ერთი სამეფო საკარგვად, უბოძა ამირბარობა.
თვით ამირბარსა ინდოეთს აქვს ამირ-სპასალარობა.
მეფე რა დაჯდა, არა სჭირს ხელისა მიუმცთარობა;
სხვად პატრონია, მართ ოდენ არა აქვს კეისარობა.

«Άκουσέ με, συγκεντρώσου, άκου τή διήγησή μου!
Πολύ δύσκολο μοϋ εΐναι νά μιλώ γιά τή ζωή μου.
Άπ’ αύτή πού μέ τρελαίνει δέν προσμένω πιά χαρά,
πού μέ βύθισε στούς πόνους καί στά δάκρυα τά πικρά.

Όλοι ξέρουν στήν Ίνδία βασίλεια είν’ εφτά.
Ό Παρσαντάν κρατούσε έξι στό σκήπτρο του άπ’ αύτά.
Βασιλιάς τών βασιλιάδων, πλούσιος καί ισχυρός,
τών πιστών φίλων προστάτης, στούς εχτρούς του τρομερός.

Ό πατέρας μου ήγεμόνας ήταν στ’ έβδομο τό κράτος.
Σαριντάν στή μάχη πρώτος, στρατηγός άντρειά γεμάτος.
Φανερά είτε κρυφά νά τόν βλάψει ποιός τολμούσε;
Αγαπούσε τό κυνήγι, τούς καημούς περιφρονοϋσε.

Μά τοϋ θρόνου οί φροντίδες τοϋ έβάραιναν τό στήθος
κι είπε: “Τών έχτρών τής χώρας άρπαξα καί δούλους πλήθος.
Τίποτε πιά δέ μοϋ λείπει, μά μέ τρώγει ή άνία.
Κάλλιο νά υποτασσόμουν στοϋ Παρσαντάν τή βασιλεία”.

Μηνυτές στό βασιλέα έστειλε γιά νά τοϋ πούνε:
“Όλων τών Ινδών ό πόθος στήν αιγίδα σ’ εΐν’ νά ζοϋνε.
Φίλος σου θέλω νά είμαι, νά σ’ ύπηρετώ μέ ζήλο,
τή φιλία μας αιώνια νά τήν τραγουδούν σά θρύλο”.

Χάρηκε ό βασιλέας, είπε: “Τό θεό δοξάζω
καί μέ όλο τό βασίλειο τήν ήμέρα αύτή γιορτάζω.
Γιατί βασιλιά τών Ινδών τώρα μέ λογάριασες σά φίλο,
έλα καί τιμές πατέρα κι άδελφοϋ θά σέ οφείλω”.

Τοϋ άφήκε τό βασίλειο, τόν διώρισε άμιρμπάρη,
αρχιστράτηγο, έμίρη, πού τιμές μπορεϊ νά πάρει,
όπως βασιλιάς καί δώρα, κι είναι άρχοντας κι εκείνος
και το μόνο πού τοΰ λείπει εϊν’ τοϋ καίσαρα ό τίτλος.

ვეფხისტყაოსანი

Ο Ιππότης με δέρμα τίγρη


Example - example-example63-production კალიგრაფიული შრიფტი / Καλλιγραφική γραμματοσειρά

თვით მეფემან მამა-ჩემი დაიჭირა სწორად თავსა.
თქვა: “ჩემებრი ამირბარი, ნაძლევი ვარ, ვისმცა ჰყავსა!”
ლაშქრობდის და ნადირობდის, აძლევდიან მტერნი ზავსა.
მას არა ვჰგავ ასრე, ვითა მე სხვა კაცი არა მგავსა.

ძე არ ესვა მეფესა და დედოფალსა მზისა დარსა,
ჭმუნვა ჰქონდა, ჟამი იყო, მით აეხვნეს სპანი ზარსა.
ვაჲ კრულია დღემცა იგი, მე მივეცი ამირბარსა!
მეფემ ბრძანა: “შვილად გავზრდი, თვით ჩემივე გვარი არსა”.

მეფემან და დედოფალმან მიმიყვანეს შვილად მათად,
საპატრონოდ მზრდიდეს სრულთა ლაშქართა და ქვეყანათად,
ბრძენთა მიმცეს სასწავლელად ხელმწიფეთა ქცევა-ქმნათად;
მოვიწიფე, დავემსგავსე მზესა თვალად, ლომსა ნაკვთად.

ასმათ, შენცა ხარ მოწამე ჩემისა ფერ-მიხდილისა,
მზესა მე ვსჯობდი შვენებით, ვით ბინდსა ჟამი დილისა;
იტყოდეს ჩემნი მნახავნი: “მსგავსია ედემს ზრდილისა”.
აწ მაშინდლისა ჩემისა სახე ვარ ოდენ ჩრდილისა.

მე ხუთისა წლისა ვიყავ, დაორსულდა დედოფალი”.
ესე რა თქვა, ყმამან სულთქვნა, ცრემლით ბრძანა: “შობა ქალი”.
დაბნედასა მიეწურა, ასმათ ასხა გულსა წყალი;
თქვა: “მაშინვე მზესა ჰგვანდა, აწ მედების ვისგან ალი!

ქება არ ითქმის ენითა, აწ ჩემგან ნაუბარითა.
ფარსადან დაჯდა ხარებად ზეიმითა და ზარითა;
ყოვლგნით მოვიდეს მეფენი ნიჭითა მრავალ-გვარითა.
საჭურჭლე გასცეს, აივსნეს ლაშქარნი საბოძვარითა.

საშობელი გაიყარა, ზრდა დაგვიწყეს მე და ქალსა.
მართ მაშინვე ჰგვანდა იგი მზისა შუქთა ნასამალსა.
ვუყვარდით და სწორად ვუჩნდით მეფესა და დედოფალსა.
აწ ვახსენებ, ვისგან ჩემი დაუდაგავს გული ალსა!”

Τόν πατέρα μου ό ρήγας τόν εκτίμησε σάν ϊσο.
Τέτοιον άμιρμπάρη”, είπε, “δέν θά βρώ δσο κι άν ζήσω.
Πολεμάει τούς εχτρούς μου, τρόμο σπέρνει, ύποτάζει.
Έγώ δέν τόν μοιάζω τόσο, οσο άλλος δέ μέ μοιάζει”.

Άτεκνοι οί βασιλείς μας, άδεια είχαν τήν αγκάλη,
ο λαός και ό στρατός μας λύπη τοχανε μεγάλη.
Μά γεννήθηκα έγώ καί έστρεψαν σ’ έμέ τό βλέμμα
κι είπ ό ρήγας: “Νά ό γιός μου καί άπ’ τό ϊδιο μου τό αίμα”.

Ή βασίλισσα κι ό ρήγας μέ χαϊδεύουν σάν παιδί τους,
σά μελλούμενο άφθέντη μέ κρατούσανε μαζί τους.
Μ έδωσαν σοφούς δασκαλους νά μέ μάθουν καλούς τρόπους,
νεαρός, ήλιος στήν όψη, γύρισα πιά πολλούς τόπους.

Ή Άσμάτ άς μαρτυρήσει πώς μέ μάρανε ό πόνος,
που τον ηλιο ξεπερνοϋσα, όπως ή αύγή τό σκότος.
Δέντρο τής Έδέμ μέ λέγαν, βλέποντας τήν ομορφιά μου,
τώρα ϊσκιο βλέπεις μόνο άπ’ τήν πρώτη λεβεντιά μου.

Όταν γέμισα τά πέντε, γέννησ’ ή άφέντρα κόρη»,
είπε κι έκλαψε μέ πόνο, «ήμουν πιά σωστό άγόρι».
Τοϋ σκοτείνιασαν τά μάτια. Ή Άσμάτ νερό τοϋ ραίνει
κι είπε : «Έλαμψε ό ήλιος πού τή νιότη μου μαραίνει.

Λόγια σήμερα δέ βρίσκω νά σοϋ πώ ποιά είχε χάρη,
πώς ό Παρσαντάν γλεντούσε εύθυμος σάν παλικάρι.
Πλούσια φέρανε δώρα οί γειτόνοι βασιλιάδες,
θησαυρούς μοιράζαν τόσους, πού πλουταιναν οίχηράδες.

Πέρασ’ ό καιρός κι οί δυό μας μεγαλώναμε άντάμα,
λαμπερή σάν ήλιου άχτίδα ή κορούλα ήταν θαύμα!
Ή βασίλισσα κι ό ρήγας μάς είχαν σά δυό παιδιά,
θά σοϋ πώ τό όνομά της, μά μοϋ καίγει ή καρδιά».

ვეფხისტყაოსანი

Ο Ιππότης με δέρμα τίγρη


Example - example-example63-production კალიგრაფიული შრიფტი / Καλλιγραφική γραμματοσειρά

ყმა დაბნდა, რა სახელისა ხსენებასა მიეწურა;
ავთანდილსცა აეტირა, მისმან ცეცხლმან გულსა ჰმურა;
ქალმან სულად მოაქცია, მკერდსა წყალი დააპკურა.
თქვა: “ისმენდი, მაგრა ჩემი სიკვდილისა დღე დასტურ- ა.

მას ქალსა ნესტან-დარეჯან იყო სახელად ხმობილი.
შვიდისა წლისა შეიქმნა ქალი წყნარი და ცნობილი,
მთვარისა მსგავსი, შვენებით მზისაგან ვერ-შეფრობილი;
მისსა ვით გასძლებს გაყრასა გული ალმასი, წრთობილი!

იგი ასრე მოიწიფა, მე შემეძლო შესლვა ომსა;
მეფე ქალსა ვით ხედვიდა მეფობისა ქმნისა მწთომსა,
მამასავე ხელთა მიმცეს, რა შევიქმენ ამა ზომსა;
ვბურთობდი და ვნადირობდი, ვით კატასა ვხოცდი ლომსა.

მეფემან სახლი ააგო, შიგან საყოფი ქალისა:
ქვად ფაზარი სხდა, კუბო დგა იაგუნდისა თვალისა,
პირსა ბაღჩა და საბანლად სარაჯი ვარდის წყალისა;
იგი მუნ იყვის, მედების ვისგან სახმილი ალისა!

დღე და ღამე მუჯამრითა ეკმეოდის ალვა თლილი;
ზოგჯერ კოშკს ჯდის, ზოგჯერ ბაღჩას ჩამოვიდის, რა დგის ჩრდილი.
დავარ იყო და მეფისა, ქვრივი, ქაჯეთს გათხოვილი,
მას სიბრძნისა სასწავლელად თვით მეფემან მისცა შვილი.

სრა ედგა მოფარდაგული ოქსინოთა და შარდითა;
ვერვინ ვხედევდით, შეიქმნა პირითა მინა-ვარდითა;
ასმათ და ორნი მონანი ჰყვიან, იმღერდის ნარდითა;
მუნ იზრდებოდის ტანითა, გაბაონს განაზარდითა.

თხუთმეტისა წლისა ვიყავ, მეფე მზრდიდა ვითა შვილსა;
დღისით ვიყვი მას წინაშე, გამიშვებდის არცა ძილსა;
ძალად ლომსა, თვალად მზესა, ტანად ვჰგვანდი ედემს ზრდილსა,
სროლასა და ასპარეზსა აქებდიან ჩემგან ქმნილსა.

Πριν τό όνομα προφέρει τοΰ έκόπηκ’ ή φωνή
καί ό Άβταντίλ δακρύζει, μέ τόν πόνο του πονεΐ.
Νά τόν συνεφέρ’ ή Άσμάτ τόν ραντίζει μέ νερό,
λ έγ ’ ό Ταριέλ: « Ήρθ’ ή ώρα, πού τό χάρο καρτερώ.

Νεστάν Ταρετζάν τή λέγαν τή μικρή βασιλοπούλα,
πού ή ουράνια ομορφιά της έμοιαζε Μαγιού δροσούλα.
Καί άπό μικρή τόν ήλιο σκίαζε καί τό φεγγάρι,
μόνο πέτρα θ’ άψηφοϋσε τέτοια κάλλη, τόση χάρη.

Τράνιν’ ή βασιλοπούλα κι εγώ ήμουν παλικάρι.
Πρότεινε ό βασιλιάς τό θρόνο αύτή νά πάρει.
Κι έγώ γύρισα στό σπίτι μέ σχισμένη τήν καρδιά,
τά λιοντάρια άπ’ τό κακό μου τά ‘πνιγα σάν τά γατιά.

Πύργο άπό βεζοάρι διάταζε ό Παρσαντάν
κι έχτισαν γιά τή μικρή του τήν πεντάμορφη Νεστάν.
Μέ ρουμπίνια καί διαμάντια τής έχάρισε φορείο,
γιά νά παίξει τής φυτέψαν κήπο μέ νεράκι κρύο.

Έπαιζε γλυκά ή λύρα καί μυρωδικά καιγόταν,
ή μικρούλα μιά στόν πύργο μιά στόν κήπο έφαινόταν.
Ή Νταβάρ, μιά θειά της χήρα άπ’ τών Κάτζων τό βασίλειο
τήν έπότιζε σοφία, τήν ανάτρεφε μέ ζήλο.

Κατηφές, χαλιά, μετάξια στόλιζαν τήν κάμαρή της.
Ζεΐ κρυμμένη άπ’ τόν κόσμο μέσα στό χρυσό κλουβί της.
Φοίνικα τοϋ Γαβαιόνα λές τό λυγερό κορμί της,
ή Νταβάρ μέ δύο σκλάβες ζάρια παίζανε μαζί της.

Γέμισα τά δεκαπέντε, μά ό ρήγας μ’ άγαποϋσε,
στό παλάτι μέρα – νύχτα στό πλευρό του μέ κρατούσε.
Ήλιος στήν ομορφιά μου καί στή δύναμη λιοντάρι,
πρώτος στή βολή, στό άλμα, πρώτος ήμουν στό κοντάρι.

ვეფხისტყაოსანი

Ο Ιππότης με δέρμα τίγρη


Example - example-example63-production კალიგრაფიული შრიფტი / Καλλιγραφική γραμματοσειρά

მოსრნის მხეცნი და ნადირნი ისარმან ჩემგან სრეულმან;
მერმე ვიბურთი მოედანს, მინდორით შემოქცეულმან;
შევიდი, შევქმნი ნადიმი, ნიადაგ ლხინსა ჩვეულმან;
აწ საწუთროსა გამყარა პირმან ბროლ-ბადახშეულმან!

მამა მომიკვდა, მოვიდა დღე სიკვდილისა მისისა;
ქმნა გაუცუდდა ფარსადანს ნიშატისა და ნიშისა;
მათ გაეხარნეს, ვის ზარი დაჰლევდის მისგან შიშისა;
ერთგულთა შექმნეს ვაება, მტერთა – ხსენება იშისა.

მე წელიწდამდის ბნელსა ვჯე საწუთრო-გაცუდებული,
დღისით და ღამით ვვაებდი, ვერვისგან სულ-დაღებული;
გაყვანად ხასნი მოვიდეს, მითხრეს მეფისა მცნებული,
ებრძანა: “შვილო ტარიელ, ნუ ხარ შავითა ღებული.

ჩვენ უფრო გვტკივის იგი, ვინ დაგვაკლდა სწორად თავისა”.
ასი ებოძა საჭურჭლე, ებრძანა ახდა შავისა,
ბოძება მისეულისა სრულისა საკარგავისა:
შენ გქონდეს ამირბარობა, ქმნა მისვე საურავისა.

ავენთი, დამწვეს მამისა სახმილთა დაუშრობელთა;
უკანის გამომიყვანეს ხასთა მათ წინა- მდგომელთა;
გამოსლვისათვის ზეიმი შექმნეს ინდოეთს მფლობელთა,
შორს მომეგებნეს, მაკოცეს პატივით ვითა მშობელთა.

მათ საჯდომთა ახლოს დამსვეს, პატივს მცემდეს ძისა დარად,
მის ხელისა საურავი მათ ორთავე მითხრეს წყნარად;
ურჩ ვექმენ და მისეულთა წესთა ქცევა მიჩნდა ზარად;
არ მომეშვნეს, დავჰმორჩილდი, თაყვანის-მცეს ამირბარად.

აღარა ვიცი, დამვიწყდეს, თუცა დიადი წელია;
გიამბო ჩემი ამბავი, განა რაზომცა ძნელია!
ცრუ და მუხთალი სოფელი მიწყივ ავისა მქმნელია,
მისთა ნაკვესთა წინწალი დამეცეს ხანგრძლად მწველია”.

Θάνατο μέσ’ στά θηρία έσπερνε ή σαϊτιά μου,
όλοι είχανε νά πούνε μέ τά γλέντια τά δικά μου.
Στό μεϊντάνι μέ τό τόπι δλοι θάμαζαν έμένα,
μά ό έρωτας έκείνης μ’ είχε τά μυαλά παρμένα.

Πλάκωσε μιά μαύρη μέρα, πέθανε ό Σαριντάν
καί κοπήκανε τά γλέντια στήν αύλή τοϋ Παρσαντάν.
Έχαρήκανε έκέίνοι, πού πρίν έτρεμαν μπροστά του,
ολ’ οί φίλοι του θρηνούσαν καί μαζεύτηκαν κοντά του.

“Ενα χρόνο λυπημένος κάθομουν στή σκοτεινιά,
έκλαιγα νύχτα καί μέρα, δέν είχα παρηγοριά.
Μέ τούς προύχοντες ό ρήγας μ’ έστειλε διαταγή:
“Ταριέλ, παιδί μου, φτάνει, σέ χρειάζετ’ άλλαγή.

Όμοια κι έμεΐς πονούμε καί θρηνούμε κάθε ώρα”.
Γιά νά βγάλω πιά τό πένθος, μ έστειλε πλούσια δώρα.
Μοϋταξε τήν έξουσία, ποϋχε δώσει στόν πατέρα:
“Θά ’σαι σύ ό άμιρμπάρης, άρχων άπ’ αύτή τή μέρα”.

Έκαιόμουν άπ’ τή λύπη κι άσβεστο τόν πόνο,
μοϋ έβγάλανε τό μαύρο, δέ μ’ άφήνανε νά λιώνω.
Τών Ινδών οί άρχοντάδες όργανώναν πατινάδες,
μέ δεχθήκανε ό ρήγας μ ολους του τούς άμιράδες.

Μέ καθήσανε μπροστά τους, μέ τίμησαν σάν παιδί τους,
ή βασίλισσα κι ό ρήγας μοϋ έδωσαν τήν εύχή τους.
Μ’ ονόμασαν άμιρμπάρη, τό άρνήθηκα, μά κείνοι,
μ’ υποχρέωσαν καί τότε τούς χαιρέτησα μ’ οδύνη.

’Ίσως νά ζεχάσω κάτι, τόσοι έπέρασαν χρόνοι,
μά θά σοϋ τά ιστορήσω, όσο κι άν μέ σφάζουν πόνοι.
Άστατος, κακούργος κόσμος πάντοτε κακό δουλεύει,
σπίθες ρίχνει, πού μάς καϊνε, καί τήν τύχη μας ζηλεύει».

Seiten: 1 2 3 4
Deutsch